Otomatik Şanzıman Arızaları ve Belirtileri Nelerdir?

Otomatik Şanzıman Arızaları ve Belirtileri Nelerdir?

Otomatik şanzıman arızaları ve belirtileri nelerdir? Otomatik vites araçlarda dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir? Otomatik Vites Kontaktörü Ne İşe Yarar? Otomatik vites harfleri ve anlamları nelerdir?

Otomatik Şanzıman Hakkında:

Genellikle yeni bir araba alırken “otomatik mi manuel mi” ya da “otomatik şanzıman sorunları daha mı fazla” gibi sorular akılları kurcalar. Otomatik şanzıman, debriyaj pedalına ihtiyaç duyulmadan ve vites değişimini sürücüye yaptırmayan konforlu bir teknoloji sunar.

Geçmiş yıllarda “otomatik araba daha çok yakar” ya da “otomatik arabanın masrafı çok olur” gibi yorumlar yaygın olsa da bugün, otomatik şanzıman teknolojisinin büyük ölçüde bu endişeleri giderdiğini söyleyebiliriz.

Otomatik şanzımanın tanımına baktığımızda motorlu aracı sürerken belli bir motor devir hızı için, tekerleklerin devir hızının kademeli olarak yükseltilip azaltıldığı bir sistem açıklamasını görüyoruz. DSG, CVT, EDC, MMT ve TCT gibi farklı otomatik şanzıman tipleri de var. Ancak temelde benzer bir yapıya sahipler. Otomatik şanzıman da manuel şanzıman da zamanla malzemenin yıpranması ya da sürücü hatasına bağlı olarak arıza verebilir.

İyi bakılan, yağ değişimi aksatılmayan bir şanzıman 150 – 200 bin km’leri rahatlıkla görmektedir. Otomatik vites araçların en büyük dezavantajları yakıt maliyetlerinin yüksek olması ve arıza meydana geldiğinde yedek parçalarının pahalı olması ve işçilik fiyatlarıdır.

Otomatik şanzımanlar kompleks bir yapıya sahiptir. Bu komleks yapıdaki aygıtların arızalarını normal yöntemler ile tespit etmek, araç sürüş halinde iken ortaya çıkan problemleri tamir esnasında keşfetmek maalesef zor olmaktadır. Bu sebeple tüm marka ve model araçlarda kullanılan özel arıza tespit cihazları üretilmiştir.

Bir otomobilin arıza çıkarmadan yoluna devam edebilmesi için servis bakımlarının zamanında yapılması gerekir. Herhangi bir parçada oluşan aksaklık onunla bağlantı halindeki diğer parçaları da etkiler. Zamanında müdahale kaza ve yolda kalma risklerini azaltacağı gibi  araç sahibini gereksiz masraflardan da kurtarır.

 Otomatik Şanzımanlarda Hangi Parçalar Bozulur?

  • Tork konvertörü
  • Yağ pompası
  • Vites kavrama gurupları
  • Şanzıman Muhafazası
  • Güneş dişli gurupları
  • Hidrolik valf gövdesi
  • Elektronik kumanda parçaları
  • Şanzıman keçeleri

Otomatik Vites Araçlarda Genel Arıza Sebepleri Nelerdir?

 Otomatik şanzıman arızalarına sebep olan faktörlerin başında yanlış kullanılan yağlar gelmektedir. Kullanılan yağın özelliklerinin aracın modeline ve markasına uygun olmaması zaman içinde şanzımanda oksidasyon bozukluklarına yol açarak şanzıman ve hidrolik beynine zarar verebilir.

Bu şekilde meydana gelen arızaların önüne geçmek için mutlaka servis kitapçıklarında belirtilen yağları kullanmak ve periyodik kontrollerin zamanında yapılması gerekmektedir.

Sıkça yapılan ani frenler ve ani kalkışlar aracın devirlerinin otomatik olarak geçerken dişlilerinde problem çıkmasına yol açabilir. Triptonik vitesli araçlarda kullanıcıdan kaynaklı otomatik şanzıman arızalarına daha sık rastlanır. Devir almadan vitesleri hızlıca ileri almak aracın performansını düşürerek beyninde hasara yol açabilir.

Otomatik vites sorunlarının diğer bir sebebi ise yanlış vites geçişleridir. Vites geçişinden önce mandala basılması gerekir. Mandala basmadan yapılan geçişler şanzıman parçalarının ömrünü kısaltarak, parçaların hasar görmesine ve kırılmasına yol açabilir.

Uzun süreler boyunca şanzıman bakımı yaptırmayan kişiler, otomatik şanzıman yağ kaçağı ve otomatik şanzıman vuruntu gibi problemler ile daha sık bir şekilde karşılaşabilmektedirler.

Otomatik Şanzıman Arızası ve Belirtileri Nelerdir?

  1.        Düz veya yokuş aşağı bir yolda vites “D” konumuna getirildiğinde ve frenden ayak çekildiğinde aracın ileri gitmesi gerekir.
  2.        Rampa yukarı iken vites “D” konumuna getirildiğinde ve frenden ayak çekildiğinde aracın geri kaçmaması, sabit durması ve ileri doğru direnç sağlaması        gerekir.
  3.        Vites “D” konumunda iken ve araç hareket ederken vites geçişleri arasında ses, titreşim ve vuruntu hissedilmemelidir.
  4.        Vites düğmesinin (mandal) sorunsuz şekilde çalışıyor olması gerekir. Mandal tork konvektörüne bağlıdır. Ara sıra tutukluk yapıyor olması, bir sorun olduğunun göstergesidir.
  5.        Araç hareket halinde iken tüm viteslerde şanzıman sesi stabil olmalı, farklı uğultu yada titreşimler olmamalıdır.
  6.        Rampalarda aracınız hızlanma sorunu yaşıyor veya aracın çekişinde bir düşüklük varsa bu da şanzımanda bir sorun olduğunun habercisidir.

 Tamir ve Onarım

İster manuel vites olsun ister otomatik vites olsun şanzıman tamiri başlı başına uzmanlık gerektirir. Öncelikle arızayı meydana getiren parçanın tespitinin yapılması gerekir. Bunun için otomatik şanzımanlar için özel olarak geliştirilmiş arıza tespit cihazlarından faydalanılır.

En çok rastlanan arızalar tork konvertörü ve şanzıman beyni problemidir. Bu tarz bir arızayla karşılaşıldığında araba çekiş anlamında zayıflayacak ya da vites geçişleri zorlaşacaktır.

Eğer parça değişimi gerekiyorsa mutlaka orijinal şanzıman parçaları kullanılmalıdır. Kalitesiz malzemelerle yapılan oto yedek parça değişimleri bir süre sonra başka problemleri de beraberinde getirecektir.

 Otomatik Vites Araç Kullanırken Nelere Dikkat Etmeniz Gerekir?

 Otomatik şanzımanlı aracınızı uzun yıllar sorunsuz kullanmak istiyorsanız aşağıdaki maddelere dikkat etmeniz gerekir.

  • Şanzıman bakımları aksatılmamalı, kaliteli ve araca uygun yağ kullanılmalıdır.
  • Şanzıman yağı ve durumu sürekli kontrol edilmelidir. Şanzımanda meydana gelecek en ufak bir aksama birbirine bağlantılı olarak çalışan vites dişli sisteminin hepsini bozabilir.
  • Sert kalkış ve ani frenlerden mümkün olduğunca kaçınılmalıdır.
  • Vites geçişlerinde mutlaka geçiş mandalına basılmalıdır. Bu mandal tork konvertörünün çalışmasını ayarlar. Aksi takdirde şanzıman dişlilerini bozabilirsiniz.
  • Orijinal olmayan şanzıman parçaları asla kullanılmamalıdır.
  • Yokuş aşağı inişlerde araç kesinlikle boşa yani “N” konumuna alınmamalıdır.
  • Araç hareket halinde iken vites kesinlikle “P” ve “R” konuma getirilmemelidir. Aksi taktirde ciddi hasarlar ortaya çıkacaktır.
  • Motor çalışmadığı taktirde kesinlikle vurdurmak olarak bilinen uygulama yapılmamalıdır.
  • Araç bozulduğunda yada kaza halinde çekilmesi gerektiğinde çekişin gerçekleştiği tekerlekler askıya alınmalıdır.
  • Araç hızı 95 Km/s den fazlaysa vites kolu asla manuel olarak “2” veya “L” konumuna alınmamalıdır. “L” konumundaki sürüşlerde 50 Km/s in üstündeki hızlara çıkılmamalıdır.
  • Bir dakikadan uzun süren duraklamalarda araç “P” konumuna getirilmelidir. Aksi taktirde şanzımana boşa yük binip ömrü kısalacaktır.

 Otomatik Vitesli Araçlardaki Harflerin Anlamları Nelerdir?

 P (Park): Aracınızı tamamen durdurduktan sonra vites kolunu getirmeniz gereken işaret budur. En önemli püf noktası aracınızın zarar görmememesi için tam olarak durmasını sağlamaktır.

R (Reverse): Tıpkı manuel vitesteki R gibidir. Aracınızın geri vitesidir. Geri geri gitmeden önce aracın tamamen durmasını sağlayıp ardından bu konuma getirmelisiniz.

N (Neutral): Otomatik vitesli araçlarda aracı boşa almak için kullanılır. Araç bekler pozisyondayken bu vitese alabilirsiniz (örneğin kırmızı ışık v.s.)

D (Drive): Aracınızı hareket ettirmek için kullanmanız gereken vites konumu budur. Ayağınız frendeyken el frenini indirip kontak anahtarını çevirdikten sonra (ya da güç düğmesine bastıktan sonra) vites kolu D’ye getirilip araca ilk hareketi verilir.

S veya O (Speed, Overdirive): Hızlı kullanım veya Spor kullanım. Bu butonlar devredeyken aracın normal vites değiştirme, devir aralığı yükselir. Hızlanma ve akselerasyon artar. Yakıt sarfiyatı maksimuma çıkar.

L : Her araçta bulunmaz fakat genel işlevi rampa yukarı çıkarken araca daha farklı güç vermesi için tasarlanmış bir otomatik vites modudur.

D1 ve 1 : Aracı 1. viteste gitmeye zorlar. Motor kompresörü gerektiği durumlarda, yokuş inerken yada karlı havalarda yavaşlamak için kullanılabilir.

D2 ve 2 : Aracı 2. viteste gitmeye zorlar. Yukarıdaki özelliklerle aynı durumlarda kullanılabilir. “2” Bazı araçlarda “L” modu ile birlikte olur ise “L” rampa yukarı çıkarken “2” Rampa aşağı inerken kullanılır.

D3 ve 3 : Aracı 3. viteste kalmaya zorlar. Bu durum ani hızlanmalar ve yüksek devir isteyenler için kullanılabildiği gibi seri rampa inişlerinde yada frene basmadan farklı yavaşlamalarda kullanılır. 

D4 ve 4 : Her araçta bulunmaz. Tüm vitesler demektir.

– ve +: Bu işaretler yeni nesil otomobillerde, otomatik vites veya otomatik vitesle beraber sunulan triptronik viteslerde mevcut. Bu – ve + işaretleri sayesinde manuel vites gibi vites durumunuzu kendiniz ayarlama şansınız var. Mod aktif durumdayken kol üzerinde yapacağınız ileri ve geri hareketleri size manuel vitesin işlevini sunacaktır.

Şanzıman Konum Sensörü ne işe yarar? Şanzıman Pozisyon Sensörü arıza belirtileri nelerdir? (Transmission Position Sensor)

Şanzıman Konum Sensörü Nedir? Ne İşe Yarar?

Otomatik vitesli araçların, “Park” veya “Nötr” dışında herhangi bir modda çalışması güvenli değildir. Bunun nedeni, aracın beklenmedik bir şekilde hareket ederek bir kazaya neden olabilmesidir. Şanzıman Konum Sensörü araç bilgisayarına (ECU) şanzımanın konumu hakkında bir voltaj sinyali gönderir. Bu sayede şanzıman ECU tarafından kontrol edilebilir. Vites “Park” veya “Nötr” konumundayken araç çalışır, yanlış vites seçilmişse ECU marş motoruna giden gücü keserek aracın çalışmasını engeller.

Not: Şanzıman Konum Sensörü (veya şanzıman şalteri), şanzımanın dönüş hızını ölçen Şanzıman Hız Sensörü (TSS) ile karıştırımaktadır buna dikkat ediniz.

Şanzıman Konum Sensörü Arıza Belirtileri

Eğer şanzıman ile ilgili sorunlar yaşamaya başlamışsanız, sebebi arızalı bir Şanzıman Konum Sensörü olabilir. Bu sensörün arızalanması durumunda ortaya çıkacak bir takım semptomlar vardır.

1- Araç Çalışmıyor Veya Hareket Etmiyor

Şanzıman Konum Sensörü, ECU’ya uygun bir Park/Nötr sinyali göndermeden, marş motoru devreye girmez. Bu durumda araç çalışmayacaktır. Eğer sensör tamamıyla arızalanmışsa, ECU vitesin hiçbir konumunu bilmez. Bu, aracın hiç hareket edemeyeceği anlamına gelir.

2- Şanzıman Seçilenden Farklı Vitese Giriyor

Vites kolu ile sensör voltaj sinyali arasında potansiyel bir uyumsuzluk meydana gelmiş olabilir.  Bu durum, seçilen vitesin ECU’ya yanlış bildirilmesine neden olur. Örneğin Park/Nötr konumundayken araç çalışabilir ve güvenliğinizi tehlikeye atabilir. Vites eşleşmeleri ile ilgili bir problem yaşıyorsanız, tamircinizden Şanzıman Konum Sensörü’nü kontrol etmesini isteyiniz.

3- Araç Acil Durum Moduna (Limp Mode) Girebilir

Bazı araçlarda, Şanzıman Konum Sensörü arızalansa dahi araç manuel olarak vitese geçebilir. Fakat ECU, aracın hangi viteste olduğunu bilemez. ECU böyle bir durumdayken aracın daha az hasar görmesi için Limp Mode arıza ışığını yakar ve şanzıman ve motoru koruma altına alır. Limp Mode, üretici firmaya göre 3., 4., 5. veya geri vites olabilir. Şanzıman bu viteslerden birinde kilitlenebilir. Aracı en yakın tamirciye kadar kullanmaya devam edebilirsiniz.

Şanzıman Konum Sensörü Arıza Kodları Nelerdir?

P0700, P0701, P0702, P0705, P0706, P0707, P0708, P0709, P0780 ve P0864.

Şanzıman Konum Sensörünü Kontrol Etme

1- Vitesi “Park” konumuna getirin ve aracı çalıştırın. Motor çalışırsa, vitesi “D” konumuna getirin. Şanzıman vitese geçmiyorsa sensör arızalı demektir.

2- Motoru stop edin ve vites kolunu “D” konumuna getirip aracı çalıştırın. Araç çalışırsa sensör arızalı demektir.

Otomatik vites kontaktörü ne işe yarar?

Aracı çalıştıracağın zaman vites D yada R konumundaysa elektriği keser aracın çalışmasını engeller. Aynı zamanda geri vitese taktığında geri vites lambasını yakar ve vitesin konumunu göstergeye iletmede işe yarar.

Şanzıman Hız Sensörü (TSS) Görevi ve Arıza Belirtileri Nelerdir?

 Şanzıman Hız Sensörü (TSS) ne işe yarar? Hız sensörü arıza belirtileri nelerdir? ISS sensörü, OSS sensörü nedir? (Transmission Speed Sensor)

Şanzıman Hız Sensörü’nün Görevi Nedir?

Şanzıman hız sensörleri sürüş esnasında yol hızını belirlemek ve şanzımanın gerçek vites oranını hesaplamak için kullanılır. Ayrıca motor ateşleme zamanlaması, hava / yakıt karışım oranı gibi bazı fonksiyonların tam olarak kontrol edilebilmesi için, bu sensörlerden gelen bilgiler diğer sensörler ile karşılaştırılır.

Motor bilgisayarına doğru bilgi sağlamak amacı ile birlikte çalışan iki hız sensörü vardır. Bunlardan birisi Giriş Mili Hız Sensörü (Input Shaft Speed Sensor (ISS)) olarak bilinir. Adından da anlaşılacağı gibi bu sensör şanzımanın giriş milinin veya tork konvertörünün dönme hızını hesaplamak için kullanılır. Diğeri ise Çıkış Mili Hız Sensörü’dür (Output Shaft Speed Sensor (OSS)). Aracınızın kaç km hızla gittiği tam olarak bu sensör tarafından hesaplanır. Hız göstergesi ve kilometre sayacı bu sensörden gelen bilgilere dayanır.

Not: Aracınızda normalden daha küçük ebatlı lastikler takılı ise, yavaş olsanız bile hızınız daha yüksek hesaplanır. Bunun nedeni çıkış milinin daha hızlı dönmesidir. Aracınızda normalden daha büyük ebatlı lastikler takılı ise hızınız daha düşük hesaplanır. Bu durumda aracı hız sınırlarında kullanıyor olsanız bile diğer araçları geçersiniz.

Bu iki şanzıman hız sensörü, Araç Hız Sensörü (Vehicle Speed Sensors (VSS)) olarak da adlandırılır. ECU, her iki hız sensöründen aldığı verileri hesaplayarak aracın verimli çalışmasını ve uygun vitese geçmesini sağlar. Güncel dişli oranı ile istenilen dişli oranı eşleşmezse ECU bir hata kodu üretir ve gösterge panelinde Motor Kontrol Uyarı Lambası’nı yakar.

Bazı şanzıman hız sensörleri dişli mekanizmalar ile yönetilir. Ancak çoğu hız sensöründe, çıkış mili dönerken sinyali değiştiren mıknatıslardır.

Şanzıman Hız Sensörü Arıza Belirtileri Nelerdir?

Bu sensörler standart araç donanımlarına göre daha hassas olarak üretilirler. İki sensörden biri hizalamanın dışına çıkarsa veya elektrik sorunları yaşarsa tüm şanzımanın çalışmasını etkiler. Aracınızda aşağıdaki sorunlardan birini veya birkaçını fark edebilirsiniz:

1- Sert veya Yanlış Değişen Vites

Bu sensörlerden gelen geçerli bir hız sinyali olmadan, ECU şanzıman vites değişimlerini doğru şekilde kontrol edemez. Bu durum, vites değişimlerinin normalden daha sert ve hızlı geçmesine neden olabilir. Ayrıca bu sensörlerde meydana gelen arıza, vites değiştirme zamanlamasını etkileyerek uzamasına sebep olabilir. Otomatik şanzımanlar hidrolik olarak kontrol edilir. Vites geçişlerinin yumuşak bir şekilde olması gerekmektedir. Vites geçişleri sert olduğunda, valf gövdeleri, hidrolik hatlar ve hatta mekanik dişliler dahil olmak üzere iç bileşenler zarar görebilir. Vites geçişlerinin sert veya yanlış olduğunu fark ettiğinizde vakit kaybetmeden bir tamirciye başvurmalısınız.

2- Hız Sabitleyici (Cruise Control) Çalışmıyor

Şanzıman hız sensörleri giriş ve çıkış mili hızını izlediğinden, hız sabitleyicinin kontrolünde de önemli rol oynar. Sensörler doğru veri aktarımı sağlamadığında, ECU bir hata kodu oluşturur. Güvenlik önlemi olarak, ECU hız sabitleyiciyi kapatır ve devre dışı bırakır. Siz düğmeye bastığınızda hız sabitleyicinin devreye girmediğini fark ederseniz, böyle bir sorun başınıza geldiğinde bir tamirci ile iletişime geçin. Böylece aracı inceleyebilir ve hız sabitleyicinin neden çalışmadığını belirleyebilir. Çalışmama sebebi, arızalı şanzıman hız sensörlerinden kaynaklanabilir.

3- Hız Göstergesi Çalışmıyor

Sürüş esnasında hız göstergesi hiç hareket etmiyor veya araç hareket ettikten sonra hız göstergesi gecikmeli olarak hareket etmeye başlarsa hız sensörü arızalıdır. Hız sensörleri tamir edilemez ve arıza yaptıkları taktirde yenisi ile değiştirilmeleri gerekir.

4- Motor Kontrol Uyarı Işığının Yanması

Hız sensörlerinin voltaj sinyallerinde bir hata görülürse, ECU bir arıza kodu üretir ve gösterge panelinde Motor Kontrol Uyarı Lambası’nı yakar. Ayrıca egzoz emisyonlarında bir artış meydana gelebilir ve bu nedenle de arıza lambası yanabilir. Her iki durumda da hata kodlarını taramak ve arızaya müdahale etmek gerekir. Ardından arıza kodları sıfırlanır.

Sorun hız sensörlerinden kaynaklanıyorsa tamirciniz yenisi ile değiştirmelidir. Bazı hız sensörleri şanzımanın iç kısmındadır. Sensörün değiştirilmesi için şanzımanın komple indirilmesi gerekebilir.

Otomatik aracınız vites atmıyorsa sebebi nedir?

Hiç beklemediğiniz bir anda arabanız şu sorunları gösterirse;

  • Araç, vites değiştirmemeye başlarsa,
  • Çok fazla gaza basarak ve hızlanarak çok zor şekilde vites değiştirebiliyorsa,
  • Arabanızın vitesini hangi konuma alırsanız alın ilerlemeyecek, boşta veya park seçeneğindeymiş gibi olursa  bu ve buna benzer durumlar yaşadığınızda yetkili servis yada oto tamircileri olaya hemen en kötü ve maliyetli açıdan yaklaşabilirler, aman dikkat.

Komple şanzıman lazım diyenler, şanzıman baştan sona yapılacak diyenler vs vs.

Öncelikle bireysel olarak kontrolünü yapmanız gereken noktalar var.

Motor yağını kontrol ettiğiniz gibi şanzıman yağının da kontrol edilmesi gerekir.

Yüksek ihtimalle yaşadığınız sorun şanzıman yağının azalması ile zor vites değişimi veya hiç vites değiştirememektir.

Çözümü Nedir?

  • Aracınızın kullanım kılavuzu yer alan bilgilerden veya servisinden, araç için ne tür şanzıman yağı ve kaç litre olması gerektiğini öğrenin.
  • Arabanızı park ettiğiniz yere bir karton sererek yağ sızıntısı var mı kontrol edin.
  • Yağ seviyesi kontrol çubuğu ile kontrolünüzü yapın, seviye düşük ise uygun yağı ekleyin.

Sorununuz geçici olarak düzelecektir, fakat tamir masrafından kurtulduğunuzu  düşünmeyin. Şanzımanınızdaki yağ kaçağını mutlaka tamir ettirin, bu çok basit bir keçe veya conta olabilir.

Tamir işleminden erteleyerek, her sorun yaşadığınızda yağ ekleyip durumu kurtarmaya çalışırsanız bu sorun çok daha büyük maliyetli sorunlar çıkartabilir.

Otomatik Şanzıman Neden Vites Atmaz?

Öncelikle otomatik şanzımanlı bir araçta frene basmadan vites değiştirilmez. Yani park modundan hareket moduna, ileri hareket modundan geri moduna geçmek için frene basmanız gerekir. Ancak burada aracın vitese geçmemesi ile ilgili incelediğimiz konu farklı.

Debriyaj hidroliği eksilmiş olabilir veya debriyaj hidroliğinde hava olabilir.

Şanzıman beyni ve elektrik motoru nem almış olabilir.

Otomatik şanzıman kartı arızalı olabilir.

Periyodik bakımlarda şanzımanın durumu hakkında bilgi edinebilir ve şanzımandaki parçaları daha uzun ömürlü kılabilirsiniz. Düzenli şanzıman yağı değişimi de yine şanzıman sorunlarının önüne geçer.

Otomatik Şanzıman Arızasına Neden Olan Hatalar

  • Otomatik şanzıman yağının eksik olması ve gerekli yenilemenin yapılmaması.
  • Sert kalkışlarda arabayı hareket ettirme hatasına düşmek.
  • Vites tuşuna basmadan yapılmaya çalışılan vites geçişlerinin şanzıman kutusu içindeki parçaları zorlaması.
  • Araç bakımlarında şanzımana ve araca uygun olmayan parçalarla yapılan değişimler.
  • Otomatik şanzıman bakımının düzenli olarak yaptırılmaması.

Otomatik Şanzıman Arızası ve Fiyatlar

Öncelikle otomatik şanzımanlar oldukça karmaşık bir yapıya sahiptir. Bu karmaşık sistemdeki arızalarının nedeni anlamak ve çözüm üretmek için bu amaçla üretilmiş özel arıza tespit cihazları kullanılır. Bu nedenle otomatik şanzıman arızaları veya vites kutusu arızaları için mutlaka uzman teknisyenlerden destek almak gerekir.

Otomatik Şanzımanın Sunduğu Avantajlar

  • İki elinde direksiyonda kalma süresinin uzun olması ve sürücünün direksiyon hakimiyetine destek olması
  • Kalkışlarda sunduğu konfor
  • Debriyaj pedalına yani üçüncü pedala gereksinim duyulmamasının sunduğu konfor
  • Vites değiştirme gereksinimi olmaması

Otomatik Vites geçişlerinde silkeleme neden yapar?

Araç vites değişimlerinde extra enjeksiyon zamanlaması özelliği devreye girer. Vites değiştirdiğimizde vites geçişlerinin daha rahat olması için extra yakıt takviyesi verilir. Sürücüler anlık olarak olarak bir sıçrama kerkinme hissederlerse bu özellikten dolayı o arada bir miktar benzin takviyesi almaktadır. Bu da silkelemeye ve aracın ekstra bir yakıt harcamasına sebep olur. Otomatik viteslerde araçlarda vites geçişlerindeki bu rahatlamayı sağlamak için benzin takviyesi yapma durumu extra enjeksiyon saymaya devam eder. İşin çözümü bu sorunu yaşayan araçlarda extra enjeksiyon zamanlaması özelliği dikkate alınarak ayar yapılması ve aktif edilmesi gerekiyor. Bu özelliğe göre ayar yapılması gerekmektedir.

Limp Modu (Şanzıman Koruma Modu) Nedir, Nasıl İptal Edilir

Limp Modu arabanın olumsuz bir gidem bir durum algılaması sonucunda motorun kendi kendini korumaya almasına Limp Modu denilir. Türkçe karşılığı Motor koruma modu veya acil durum modu olarak da çevrilebilir.

Koruma modu çoğu turbo beslemeli araçlarda programlanmış kendini koruma özelliğidir. Araçlarda bir çok sensör bulunur. Sensörlerden gelebilecek anormal okumalar veya arızalı bir mekanik parça tespit edildiğinde araba kendini “Limp Modu” konumuna geçirecektir.

Acil durum modu olarak da bilinen bu özellik aracın motorunu ve şanzımanını olası ağır bir arıza yaşamaması adına tasarlanmıştır. Limp Moduna giren aracın performansı, daha büyük zararları önlemek için aracın bilgisayarı tarafından büyük hasarları önlemek için kısıtlanacaktır. Bu kısıtlama aracınızı  o an bulunduğunuz konumdan yakınlarda bulunan bir servise, oto tamircisine ya da çekicinin aracınıza ulaşabileceği bir konuma kadar gitmesine kadar izin verecektir.

Limp Modu etkinleştirildiğinde, aracınız size ciddi bir sorun olduğunu ve bunun derhal ele alınması gerektiğini söylemektedir. En kısa sürede müsait bir yere giderek Acil Durum Modunun neden oluştuğunu belirlemeniz gerekmektedir.

Limp Modu Belirtileri

1- Arabanın hız ve devir almaması

Araba limp Moduna geçtiği zaman 2500 Rpm (devir)’in ve 50 km/s hızın üzerine çıkamaz. Bu da otoyollarda hızlı sürüş yapmayı imkansız hale getirir. Ayrıca araç 3. vites ve üzerine geçemeyecektir.

2- Çekiş kaybı

Araba koruma moduna (Limp Modu) geçtiği zaman gaza bastığınızda motorda bir ateşleme arızası gibi titremeler olacaktır.

3- Motor arıza lambası

Koruma moduna girildiği zaman aracınızın motor kontrol lambası yanacak veya yanıp sönecektir. Ayrıca aracınızda bulunan yol bilgisayarı motoru durdurmanız yönünde işaret verecektir. Bazen limp moduna girildiğinde hararet lambası da yanabilir. Bu arıza lambasının yandığını gördüğünüzde aracınızı hemen durdurup ve soğuması için araca zaman verilmelisiniz.

Araba Limp Moduna (koruma moduna) Neden Girer?

Aracın koruma moduna girmesi için bir çok sebep vardır, bunlardan  kolayca tanımlayabilecekleri şunlardır;

1- Düşük yağ seviyesi

Aracımızda birçok sıvı kullanılır. Özellikle motor yağı ve şanzıman yağının eksilmesi durumunda araba kendini Limp Modu konumuna alabilir. Çünkü azalan yağ seviyeleri düşük basınca neden olabilir ve şanzıman ile motorun sağlıklı çalışmasına izin vermez.

2- Sensör arızaları

Aracımızda motoru ve şanzımanı kontrol eden bir kaç sensör vardır. MAF, MAP, TPS veya hız sensörlerinde oluşabilecek arızalar, aracın ECU’suna bildirilir. Bu sensörlerden birinin arızası durumunda araç kendini koruma moduna alabilir. Ayrıca arızalı yakıt enjektörleri, bobin, buji gibi parçalarda Acil Durum Modunu etkinleştirebilir.

3- Hasarlı kablolar

Aracımızın motoru çok yüksek sıcaklıklarda çalışır. Ayrıca kaputun altında motorla birlikte kablolarda vardır. KAbloların üzeri basit kauçuk bir yapıda olduğundan motorun sıcaklığı nedeniyle yıpranır. Veya kablolar bir şekilde hasar görebilir. Hasarlı bir kablo aracın beynine uygun sinyali gönderemez. ECU bunu arızalı bir parçanın olduğu olarak yorumlayabilir. Bu durumda aracın Limp Modu konumuna geçmesine neden olabilir.

4- Debriyaj ve şanzıman arızası

Arızalı bir kavrama aracın limp moduna geçmesine neden olabilir. Şanzıman bir aracın en pahalı parçalarından bir tanesidir. Araçta bu pahalı parçaya zarar gelmemesi amacıyla koruma modunu etkinleştirebilir.

Limp Modundan nasıl çıkılır?

Araba Koruma moduna (Limp Modu) girdiği anda yapılacak ilk şey, aracı güvenli ve uygun bir yere çekmek olacaktır.

Aracı çalıştırmadan önce mutlaka tüm sıvıları, kabloları güzelce kontrol etmelisiniz. Çünkü araba tekrar çalıştırıldığından büyük ihtimal Limp Modundan çıkacaktır. Bir aracın limp moduna girdiğini anlamanın yolu, aracı stop edip tekrar çalıştırmaktır. Araç durdurulup çalıştırıldığında limp modundan çıkmış olacaktır. Ancak bazı araçlar çıkmamaktadır. Bu durumda yapılması gereken en önemli şey akünün kutup başları söküp yaklaşık 1 dakika sonra tekrar takmak olacaktır. Akünün kutup başı sökülünce OBD araçtaki arıza kodlarını yok sayacaktır.

Not: Aracın akü kutup başlarını sökünce teyp, yol bilgisayarı gibi elektronik işlevli parçaların hafızası sıfırlanacaktır. Teyp kodunuzu bir yere kaydetmeden akü kutup başını sökmeyiniz. Ayrıca akü kutup başları söküldüğünde cam açma düğmesi gibi bazı elektronik parçaların yeniden ayarlanması gerekebilir. Örneğin; Çoğu araçta akü kutup başı söküldüğünde cam açma düğmesinin bir kademesi iptal olur. Bunu tekrardan kurmak gerekebilir.

Otomatik Vites Şanzıman Geri Vites Arızası Neden Olur?

Her otomatik şanzımanın bir valf gövdesi vardır. Bu, hidrolik sıvısının akışını vanalara yönlendiren büyük, labirent benzeri  şeklinde bir bileşendir. Halk arasında beyin olarak tabir edilir. Aracın vites değiştirmesini kolaylaştıran bir sistem. Kötü bir şanzıman valfi gövdesi durumunda, gecikmeli geri vitese geçme ya da geri vitese geçtikten ve gaza bastıktan sonra hiçbir şey olmuyor olabilir. Veya kötü şanzıman yağı nedeniyle içine çapaklar dolmuş olabilir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir